Tuindorp Wandeling
[1-19] CT Storkplein plaquette C.F. Stork
<< ga terug of naar volgende locatie >>
C.T. Stork & Zn.
Industriële én maatschappelijke ondernemers
Het verhaal van Tuindorp ’t Lansink is onlosmakelijk verbonden met Charles Theodorus Stork (1822-1895). Hij wordt in Oldenzaal geboren en richt op 13-jarige leeftijd met een klein startkapitaal van zijn vader een ‘weefgoederenfabrique’ op. Zijn broer Coen Craan was in Borne samen met de smid Meyling al een reparatiebedrijf van stoom- en weefmachines begonnen. In 1863 overlijdt Coen Craan, waarna Charles het bedrijfje overneemt en het met zijn andere broer en een zwager onder de naam Gebr. Stork & Co voortzet.
In 1865 wordt in Hengelo het station aan de nieuwe spoorlijn Almelo – Salzbergen geopend. Een spoorlijn waarvoor Charles zich, niet geheel zonder eigenbelang, in Den Haag sterk had gemaakt. Drie jaar later wordt pal naast het station de nieuwe machinefabriek C.T. Stork & Zn. gebouwd waar stoommachines voor de textielindustrie geproduceerd worden. Al gauw worden ook stoomketels voor schepen en stoomgemalen gemaakt.
Samen met zijn broers zoekt Charles in heel Europa permanent naar nieuwe technieken en betere machines. Daarnaast ziet hij al snel in, dat het “zedelijk en stoffelijk welzijn” van zijn personeel van belang is om op den duur kwalitatief goede producten te kunnen blijven leveren. Zijn bedrijven kennen dan ook al een soort ondernemingsraad en een pensioenfonds. Bovendien is er ruim aandacht voor goede scholing.
Zijn zonen Dirk Willem (1855-1928) en Coenraad Frederik (1865-1934) komen in het bedrijf en nemen vanaf 1893 de leiding over. Dirk Willem houdt zich vooral bezig met de zakelijke kant en bekommert zich om goede scholing. Coen, die werktuigbouwkundig ingenieur is, neemt de technische leiding op zich en geeft, geheel in de geest van zijn vader, de aanzet tot de bouw van Tuindorp ‘t Lansink.
In de 20e eeuw breidt het bedrijf gestaag uit en legt zich toe op zware productieapparatuur en op de transportsector (scheepsonderdelen, sleepboten, stoomlocomotieven, dieseltreinen, wagons). Een derde generatie Stork komt in het bedrijf en na een fusie in 1954 gaat het bedrijf verder onder de naam VMF Stork. Vanaf de jaren zestig begint echter de neergang en in 1969 lijdt het bedrijf voor het eerst verlies. In datzelfde jaar verlaat met ‘Meneer Frans’ – die als jongen van zes in 1911 de eerste steen voor het Tuindorp inmetselde – de laatste Stork het bedrijf.
Inmiddels zijn alle onderdelen van het oorspronkelijk Storkconglomeraat verkocht en veelal in buitenlandse handen overgegaan. Veel fabriekshallen zijn uit het stadbeeld verdwenen. Op het nieuwe industrieterrein aan het Twentekanaal bevindt zich nog een laatste Storkvestiging die deel uitmaakt van een grote multinational.
Looproute
(We gaan naar de voormalige Kleuterschool):
Als je met je neus naar het monument op het plein staat ga je rechtsaf tussen de ingang van het hotel en de galerij (boogjes) door de C.T. Storkstraat in. Na zo’n 100m links zie je de voormalige bewaarschool / kleuterschool.
<< ga terug of naar volgende locatie >>
