Tuindorp Wandeling
[19-19] C.T. Storkplein. Hotel ’t Lansink,
<< ga terug of naar volgende locatie >>
Stichting Tuindorp
Zonder Stork op weg naar een monumentenstatus
In 1968 viert Stork het 100-jarig bestaan. Een jaar later duikt Stork voor het eerst in de rode cijfers. Een tijdperk van massaontslagen, reorganisaties en overnames begint en met Frans Stork vertrekt de laatste Stork uit het (familie)bedrijf. In 1972 legt hij ook zijn functie als voorzitter van de aan Stork verbonden Hengelosche Bouwvereniging (HBV) neer.
De nieuwe voorzitter van de HBV besluit in deze economisch zware tijden de huurwoningen van de hand te doen omdat de huuropbrengsten niet opwegen tegen de uitgaven aan onderhoud. Huurders (of familie) kunnen tegen een aantrekkelijk bod het door hun bewoonde huis kopen. Kopen is niet verplicht; wie wil, kan tot in lengte van jaren blijven huren. Er worden zo’n 400 huizen verkocht.
Een ander deel van de huurwoningen op Tuindorp is in handen van de Woningstichting van de HBV. In 1979 fuseert deze met de bouwstichting Ons Belang (het huidige Welbions). Het pand van de Woningstichting aan de C.T. Storkstraat wordt ontruimd. En in 1985 worden dan de laatste 200 HBV-woningen in één keer aan een vastgoedbelegger verkocht – onder de voorwaarde dat pas na het overlijden van de huurder de woning verkocht mag worden. Daarmee zijn de laatste banden met Stork definitief doorgesneden.
De verkoop van de huizen heeft tot gevolg dat veel bewoners initiatieven ontplooien die de architectonische kwaliteit en de eenheid van de wijk niet ten goede komen. In 1990 kondigt de gemeente een scherper toezicht aan. Bovendien zijn er plannen het Tuindorpbad sluiten. Dit vooruitzicht (in combinatie met het aanstaande 80-jarig jubileum van de wijk) maakt de tijd rijp voor een vereniging van bewoners die als gesprekspartner voor de gemeente kan fungeren: de Stichting Tuindorp is geboren.
Na de geslaagde jubileumactiviteiten worden de pijlen op het behoud van het zwembad gericht. Met succes want het bad blijft bestaan. Ook komt er een regeling waardoor particuliere huiseigenaren op Tuindorp voor subsidie in aanmerking komen, wanneer bij het renoveren van de woningen het oorspronkelijke straatbeeld behouden blijft.
In 1997 krijgt Tuindorp een eigen vlag en als in 1998 47 objecten in de wijk tot rijksmonument worden aangewezen, dient de stichting de aanvraag in om Tuindorp ’t Lansink de status beschermd dorpsgezicht toe te kennen. Die status wordt op 17 oktober 2003 verkregen. Maar dit betekent ook dat er beperkingen gaan gelden met betrekking tot aan- en verbouwen.
In een volgende stap vinden stichting en gemeente elkaar in het terugbrengen van enkele historische elementen. Zo worden in 2005 replica’s van historische gaslantaarns in de wijk geplaatst. En in 2006 keert het monument voor ‘meneer Coen’, initiator van Tuindorp, terug op de plek waar hij thuishoort, het C.T. Storkplein.
Aanvullend worden er op Tuindorp tal van andere initiatieven ontplooid: sinds 1997 rijdt ’s zomers een nostalgische ijscokar door de buurt; vanaf 1998 vindt er elk voorjaar een grote kunstmarkt rond de Vijver plaats; sinds 1999 wordt er elke eerste zondag van mei een boekenmarkt op het C.T. Storkplein gehouden en vanaf 2009 ademt ditzelfde plein (om de twee jaar) de sfeer van Dickens uit. Dan fungeert het namelijk als decor voor een Oud-Engelse straattheatervoorstelling.
Een laatste initiatief mag niet onvermeld blijven, de “Coöperatie Zonnecollectief Tuindorp”. Deze is opgericht om Tuindorpers de mogelijkheid te geven groene stroom op te wekken zonder dat het ‘beschermde dorpsgezicht’ door zonnepanelen wordt aangetast. 68 bewoners zijn nu eigenaar van bijna 700 zonnepanelen die op het dak van het net buiten de wijk liggende appartementencomplex De Klokstee zijn geplaatst. In 2021 zijn elders nog eens 306 panelen geplaatst.
Looproute
(We gaan naar het monument ):
Ga voor het monument staan.
